Wrzośce – uprawa, pielęgnacja

Wrzosiec (Erica) jest rośliną z rodziny wrzosowatych. Może należeć do niej nawet około 800 gatunków. Ich naturalnym środowiskiem jest przede wszystkim Afryka, można je jednak spotkać zarówno w Europie jak i Azji. W Europie rośnie kilka gatunków wrzośców i wraz z wrzosami porastają przede wszystkim wrzosowiska. Są to wiecznie zielone krzewy lub krzewinki o bardzo drobnych listkach i drobniutkich kwiatkach, których mnóstwo porasta łodyżki sprawiając wrażenie, że na podłożu ścielą się kwiatowe dywany w różnych odcieniach różu. Wrzośce dorastają do 20-30 cm wysokości. W Polsce tylko jeden gatunek wrzośca rośnie w naturze i jest pod ścisłą ochroną. Jest to wrzosiec bagienny ((Erica tetralix). Można go spotkać na torfowiskach Pomorza, Wielkopolski, na ziemiach Lubuskich a także na Dolnym Śląsku.

Warunki uprawy wrzośców

Wrzośce nie są trudne w uprawie, wymagają jedna by przygotować dla nich odpowiednie warunki. Przede wszystkim podłoże, które powinno mieć kwaśny odczyn (pH 4,5-5,5). Gleba może być umiarkowanie żyzna, ale powinna być lekka, przepuszczalna i stale lekko wilgotna. Wrzosy kochają słońce, ale już wrzośce dobrze czują się sadzone w półcieniu. Niższe gatunki świetnie sprawdzają się w roli roślin okrywowych. Najlepiej nadają się do tego wrzośce czerwone, które mają różne kolory kwiatów. Jeśli krzewinki sadzimy na dużej powierzchni, dobrze jest je połączyć z innymi roślinami, doda to temu miejscu uroku.

Ze względu na cieniutkie, delikatne i krótkie korzonki wrzoścom wciąż grozi przesuszenie. Konieczne zatem podczas sadzenia roślin jest ściółkowanie podłoża grubą warstwą drobnych wiórków lub zmieloną korą sosnową. Pozwoli to na dłużej utrzymywać wilgoć w podłożu poprzez ograniczenie parowania i będzie chroniło korzenie przed przegrzaniem.

Wrzośce powinno się przynajmniej raz w roku nawozić. Zastosować należy nawozy dla roślin wrzosowatych, które dodatkowo jeszcze będą zakwaszały podłoże.

W trakcie trwania upałów i suszy, koniecznym jest podlewanie wrzośców. Najlepiej by była to deszczówka, gdyż jest wodą miękką a taką preferują rośliny.

Zimowanie wrzośców

Wrzośce dobrze jest przed zimą zabezpieczyć. Najlepiej zrobić to późną jesienią, dokładnie pokrywając ściółką podłoże wokół roślin. Jeśli jest śnieg, który dokładnie przykryje wrzośce, to są one w stanie wytrzymać w dobrej kondycji nawet temperatury sięgające -30°C. Ale gdy temperatura mocno spada a śniegu nie ma, dobrze jest okryć krzewinki grubą agrowłókniną. Koniecznie białą. Czarną zbyt mocno nagrzewałoby słońce.

Wrzośce w doniczkach

Kończy się zima i w sklepach zaczynają pojawiać się wrzośce w doniczkach. Można je przesadzać wprost do ogrodu, gdy tylko skończą się mrozy, ale możemy również sadzić je w skrzynkach i ozdabiać nimi tarasy i balkony. Ustawiamy je na stanowiskach słonecznych, ale również w tych zacienionych. Trzeba pamiętać by systematycznie je podlewać, ale zachowując w tym umiar.

Jeśli zamierzamy posadzić je w ogrodzie obok roślin, które tak kwaśnego podłoża nie tolerują, dobrze jest je sadzić razem w doniczką, ale nie tą w której krzewinkę kupiliśmy, te są zbyt ciasne. Dzięki temu będziemy mogli zapewnić wrzoścom odpowiednie pH nie obciążając przy okazji roślin, które wolą podłoże np. o obojętnym odczynie.

Zarówno świeżo posadzone wrzośce jak i te już kilkuletnie powinno się raz w roku przycinać, roślina będzie silniejsza, będzie się mocniej rozkrzewiać i zagęszczać. Wrzośce czerwone i darlejskie przycinamy zaraz po kwitnieniu a krzewinkom kwitnącym latem pędy skraca się wczesną wiosną.

Wrzośce są roślinami wieloletnimi. I mogą rosnąć przez wiele lat zarówno te sadzone w pojemnikach jak i te w gruncie. Są one piękne nawet gdy przekwitną. Te ze skrzynek zawsze możemy przesadzić do ogrodu, jeśli przestają być dla nas wystarczająco ozdobne. Ale w połączeniu z roślinami balkonowymi i tak będą się prezentowały pięknie, nawet bez kwiatów.

Skrzynki i donice z wrzoścami powinno się przed zimą dobrze zabezpieczyć. Rośliny można albo wynieść do piwnicy, gdzie spokojnie przezimują, ale można je również zostawić na zewnątrz i zabezpieczyć czy to słomą, czy agrowłókniną. Na wierzch wato położyć świerkowe gałązki. Rośliny w skrzynkach trzeba zimą podlewać, jeśli nie pada na nie deszcz lub śnieg. Inaczej zafundujemy im fizjologiczną suszę i zwyczajnie zmarnieją. Gdy przychodzi odwilż i ziemia rozmarza, warto nieco wrzośce w pojemnikach podlać.

Najbardziej popularne gatunki wrzośców

Wrzosiec krwisty vel czerwony vel wiosenny (Erica carnea) jest najpopularniejszym i najczęściej spotykanym wrzoścem w naszych ogrodach. W naturze spotkać go można na Bałkanach oraz na słonecznych stokach Apeninów i Alp. Dorasta do 15-25 cm wysokości i osiąga około 35-45 cm średnicy. Krzewinka ta jest jednym ze zwiastunów wiosny. Kwitnąć zaczyna pod koniec marca, jeśli tylko aura jest sprzyjająca. Na końcach pędów zaczynają pojawiać się wówczas drobne, o dzbanuszkowatym kształcie kwiatuszki.

Mimo swej kwasolubności jest jedynym z wrzośców, który toleruje nawet wapienne, zasadowe podłoże, ale właśnie takie ziemie są we wschodniej Polsce. Stąd też wynika jego duża popularność.

Wrzosiec popielaty (Erica cinerea) jest rośliną w naturze spotykaną na terenach Europy Zachodniej. Pięknie kwitnie na pędach tegorocznych a jego kwiatuszki mają barwę ciemnoczerwoną. Podziwiać możemy je od lipca do września. Idealnie nadają się do tworzenia wrzosowisk, wraz z innymi odmianami wrzośców oraz wrzosów będą tworzyły piękne, różnobarwne kobierce kwitnące o różnych porach roku. Dorastają do 25-30 cm wysokości i takąż samą osiągają średnicę. Niestety krzewinka ta jest słabo odporna na mróz, dlatego ciężko znosi sadzenie na terenach wschodniej i południowej Polski. Można je jednak próbować chronić przykrywając czy to świerkowymi gałązkami czy grubą, biała agrotkaniną. Wrzosiec popielaty jest mało odporny na szarą pleśń.

Wrzosiec drzewiasty (Erica arborea) krzewinka ta występuje w naturze w zaroślach makii, które otaczają basen Morza Śródziemnego oraz w Afryce. Ciekawostką jest to, że jego korzenie służą do wyrobu bardzo cenionych fajek. Krzewinki te, w zależności od odmiany dorastają do 15 a czasami nawet 60 cm wysokości (odmiana 'Albert’s Gold’). Ich uprawa może być prowadzona w formie małych drzewek. Różnią się również między dobą kolorem kwiatów, które mogą być białe, różowe oraz fioletowe w różnych odcieniach. Liście ich są zimozielone, igiełkowate w kolorze żółto-złocistym. Kwitną od marca do maja.

Wrzosiec rozpierzchły (Erica vagans) jest to dość szeroka, wyprostowaną krzewinką, która dorasta do 35-40 cm. W naturze spotkać ją można w Wielkiej Brytanii, Hiszpanii, Portugalii oraz we Francji. Pięknie kwitnie od lipca do września a jej kwiatuszki są białe, wyrastają z kącików liści na pędach rocznych, tworząc gęste kwiatostany. Listki mają żywy, zielony kolor. Roślina niestety nie jest odporna na silniejsze mrozy, dlatego jest koniecznym dobre okrywanie jej na zimę. W zasadzie nadaje się do sadzenia w ogrodach tylko w tych najcieplejszych regionach kraju.