Cyklamen perski – uprawa i pielęgnacja

Cyklamen perski (Cyclamen persicum) jest gatunkiem rośliny wieloletniej, która należy do rodziny pierwiosnkowatych. Często błędnie jest nazywany fiołkiem alpejskim, choć jest to zupełnie inna roślina, należąca do fiołkowatych. Cyklamen w stanie naturalnym rośnie w Grecji, na terenie Algierii i Tunezji oraz w Azji Zachodniej. W Polsce chętnie uprawiany jako roślina doniczkowa, tym bardziej, że kwitnie zimą, będąc wówczas piękną dekoracją domu. Jest to jednak roślina kapryśna i wymagająca szczególnej troski, dlatego niełatwa w uprawie.

Uprawa

Cyklamen perski nie jest rośliną mrozoodporną, dlatego w naszych warunkach może być uprawiany tylko w warunkach domowych jako roślina doniczkowa. Kwitnie w dość nietypowym terminie, gdyż kwiaty podziwiamy od października, przez całą zimę aż do kwietnia a przy odpowiedniej pielęgnacji, nawet do maja.

Roślina ta stała się wdzięcznym obiektem eksperymentów, dzięki czemu możemy ją podziwiać kwitnącą w najróżniejszych formach i kolorach. Kwiatostany mogą mieć gładkie płatki o jaśniejszych brzegach albo jednobarwne płatki postrzępione, mogą być one faliste a nawet karbowane. Barwa kwiatów może być biała, różowa aż do czerwonej. Spotkać można również cyklameny z kwiatami w kolorze łososiowym. Kwiaty wielu odmian pięknie pachną. Ale nie tylko kwiaty zdobią roślinę. Często również liście są niezwykle dekoracyjne, zdobione jakby mozaikami.

Gdy decydujemy się na kupno cyklamena, trzeba zwrócić uwagę by roślina miała jak najwięcej paków kwiatowych pod liśćmi. I przed wyjściem z kwiaciarki trzeba go jak najlepiej zabezpieczyć przed mrozem. Jeśli w drodze do domu zmarznie, bardzo szybko straci kwiaty i liście. Gdy już znajdzie się w pomieszczeniu, trzeba wybrać mu stanowisko jasne (ale nie w słońcu) i dość chłodne, najlepiej by temperatura oscylowała w okolicy 15oC, musi więc być to miejsce z dala od kaloryfera.

Pielęgnacja

Najwięcej problemów w pielęgnacji cyklamenów sprawia ich podlewanie. Gdy robi się to niewłaściwie, szybko można stracić tę niezwykłą zimową ozdobę. Roślina wymaga by podłoże, w którym rośnie było stale lekko wilgotne, ale nie mokre. Nie toleruje zalana bulwy, dlatego wody nie wlewa się do doniczki, ale do podstawka, który powinien być dość głęboki. Nadmiar wody, który wciąż jest w podstawku po godzinie od podlania trzeba usunąć.

By przedłużyć kwitnienie cyklamena, należy go raz w tygodniu zasilać nawozem dedykowanym roślinom kwitnącym. Poza tym na bieżąco trzeba usuwać całe pędy, na których kwiaty już przekwitły. Trzeba taki pęd ukręcić u samej nasady bulwy. Jeśli zostanie choćby kawałek, zacznie on gnić, również bulwę doprowadzając do gnicia.

Gdy w kwietniu lub maju cyklamen przekwitnie, przenosimy go do chłodniejszego i ciemniejszego pomieszczenia. Po zimnej Zośce (czyli po ostatnich przymrozkach) można roślinę wynieść na dwór, postawić w zacienionym i przewiewnym miejscu i tak sobie przetrwa do końca lata. W tym czasie cyklamena nie nawozimy i z rzadka podlewamy, tak tylko by nie zasuszyć bulwy.

Gdy lato ma się ku końcowi (koniec sierpnia, początek września) roślina powinna zostać przesadzona do doniczki ze świeżym i żyznym podłożem. Po dwóch tygodniach od przesadzenia możemy pierwszy raz zastosować nawóz, ale dopóki nie pojawią się kwiaty nie należy rośliny zasilać częściej niż raz na dwa tygodnie.

Cyklameny w warunkach domowych kwitną 2-3 razy. A i to pod warunkiem, że uda się nam je przechować przez okres letni, co nie jest łatwe. Jeśli udało się i kwitł przez 3 sezony, można to uznać za wielki sukces, ale jest mało prawdopodobne by jeszcze zakwitł. Lepiej jest już wówczas nabyć nowy okaz lub rozmnożyć posiadany. 

Rozmnażanie

Cyklamena perskiego można rozmnażać na dwa sposoby. Pierwszy to wysiew nasion. Niby proste, a jednak sztuka ta udaje się najczęściej jedynie hodowcom. Jeśli jednak chcemy podjąć to ryzyko i spróbować, to nasiona wysiać należy z końcem sierpnia, najpóźniej do połowy września. Przed wysianiem powinno się je na noc włożyć do letniej wody, co przyspieszy kiełkowanie. Podłoże powinno być lekkie i wilgotne a doniczka po wysianiu musi znaleźć się w ciemnym pomieszczeniu. Gdy pojawią się siewki, przenosimy doniczkę do pomieszczenia jasnego, ale nie narażamy wschodów na bezpośrednie operowanie promieni słonecznych.

Drugi sposób na rozmnożenie cyklamena to podział bulwy. Należy przekroić ją ostrym nożykiem w taki sposób, by każda część miała tzw. oczko. Miejsca cięć przed posadzeniem fragmentów bulw do lekkiego, przepuszczalnego podłoża należy zabezpieczyć węglem drzewnym a doniczkę postawić w jasnym, miejscu z daleka od kaloryfera.